Μια ακόμα μεγάλη πυρκαγιά σε κέντρο διαλογής ανακύκλωσης (ΚΔΑΥ) στην Λάρισα. Η κυβέρνηση, όπως πάντα, αποδείχτηκε πολύ αποτελεσματική στην αντιμετώπιση του (α)φυσικού αυτού φαινομένου: έστειλε προειδοποιήσεις με τηλεφωνο-βουβουζέλα (112) στους κατοίκους να μείνουν σπίτια τους και να κλείσουν πόρτες και παράθυρα, κόβοντάς τους τη χολή -- η φωτιά είναι γεμάτη τοξικά, διοξίνες, μέταλα και PAHs κυρίως. Κατά τα άλλα οι πυροσβεστικές δυνάμεις απλώς περιόρισαν το φαινόμενο μέχρι να καούν όλα τα εύφλεκτα.
Γιατί τόσες πολλές φωτιές σε τέτοια εργοστάσια;
Πού να ξέρω;
Αλλά στην Ελλάδα ζούμε, ο νους μου πάει πρώτα στο κακό. Πχ εμπρησμός για να καλυφθούν παρατυπίες, ή να ξεφορτωθούν «εμπόρευμα» που είναι αδύνατο να το διαθέσουν με νόμιμους τρόπους κλπ.
Όμως, οι φωτιές αυτές είναι φαινόμενο που ταλαιπωρεί όλες τις χώρες που διαθέτουν αυτό το είδος οικονομικής (παρα)δραστηριότητας που λέγεται «ανακύκλωση», κυκλική οικονομία κλπες feelgood μπούρδες. Μερικοί λόγοι:
-- Μπαταρίες λιθίου. Σε αυτά τα μέρη συσσωρεύονται (κακώς) συσκευές με μπαταρίες λιθίου, όπως τηλέφωνα, άτιμοι ατμιστές, λάπτοπ κα μικροσυσκευές (οι οποίες κανονικά ανακυκλώνονται διαφορετικά, αλλά πολύς κόσμος τις πετάει σε μπλε κάδους). Αν μια μπαταρία λιθίου πιεστεί και τρυπήσει έχουμε θερμική διαρροή και ανάφλεξη -- στα εργοστάσια αυτά οι πρέσες είναι συνηθισμένο εργαλείο για την μείωση του όγκου. Η φωτιά λιθίου είναι πρακτικά αδύνατο να κατασβεστεί, απλώς περιμένουμε να σβήσει λόγω εξάντλησης της καύσιμης ύλης. Οι Βρετανικές αρχές λένε ότι γύρω στις μισές πυρκαγιές σε εργοστάσια ανακύκλωσης οφείλονται σε τέτοιες μπαταρίες.
-- Αυτανάφλεξη οργανικών. Κανένας κάδος δεν είναι καθαρός, οι περισσότεροι είναι μολυσμένοι με οικιακά απορρίμματα. Στο κέντρο των τεράστιων σωρών από απορρίμματα που συγκεντρώνονται στο εργοστάσιο, έχουμε τις ιδανικές συνθήκες για ζύμωση και αυτανάφλεξη. Σημαντικός παράγοντας είναι και τα δοχεία με εύφλεκτα υπολείμματα (πχ εντομοκτόνα, λακ, χρώματα κλπ).
-- Τεράστιο Φορτίο Καύσιμης Ύλης: Τα εργοστάσια αυτά είναι γεμάτα από τα πιο εύφλεκτα υλικά που υπάρχουν: συμπιεσμένο πλαστικό, χαρτά και νάιλον. Μόλις δημιουργηθεί ένας μικρός σπινθήρας (ακόμα και από μια στατική εκκένωση ή τριβή των μηχανημάτων), η φωτιά επεκτείνεται αμέσως.
Υπάρχει μια παγκόσμια «επιδημία» από τέτοιες πυρκαγιές, οι οποίες φυσικά είναι τεράστια καταστροφή για το περιβάλλον και απειλή για την υγεία όσων άτυχων βρίσκονται στο πέρασμα του τοξικού νέφους. Οι ασφαλιστικές εταιρίες αρνούνται πλέον να ασφαλίσουν τα ΚΔΑΥ αν δεν έχουν πανάκριβο εξοπλισμό (θερμικές κάμερες, ειδικά πυροσβεστικά συστήματα κλπ) κάτι που αυξάνει το κόστος, άρα και το κίνητρο για εμπρησμό.
Και βέβαια το πρόβλημα είναι ότι τα εργοστάσια αυτά δεν μπορούν από τη φύση τους να έχουν υψηλή κερδοφορία σε μεγάλη κλίμακα -- αφού ασχολούνται με »νεκρή εργασία», η πρώτη τους ύλη είναι κεφάλαιο που έχει κλείσει τον κύκλο του και μόνο με επιδοτήσεις (ή με παρανομίες -- τα σκουπίδια είναι παραδοσιακά χώρος της μαφίας) μπορεί να έχει σοβαρά κέρδη.
Η ίδια η ιδέα της μαζικής, κεντρικοποιημένης ανακύκλωσης είναι προβληματική. Σκοπός της είναι να διατηρήσει την παράλογη κατανάλωση που προσφέρει ο καπιταλισμός χωρίς τα προβλήματά του. Ομως, ο βιομηχανικός καπιταλισμός δεν θα ήταν κερδοφόρος αν δεν ήταν σπάταλος, αν δεν είχε το ελεύθερο να ρυπαίνει, να δημιουργεί απόβλητα και σκουπίδια. Αν οι βιομηχανίες ήταν υπεύθυνες για τα απόβλητά τους και για την ανακύκλωση των προϊόντων τους, η τιμή θα ήταν τετοια που κανείς δεν θα μπορούσε να αγοράσει.
Η ανακύκλωση δεν μπορεί να λύσει αυτό το πρόβλημα, απλώς είτε να το αμβλύνει λίγο, ή να το μεταθέσει (πχ εξάγοντας τα σκουπίδια σε άλλες χώρες που απλώς θα τα θάψουν), ή να το κρύψει για λίγο κάτω από το χαλί. Όταν τα σκουπίδια κάτω από το χαλί γίνουν πολλά, τότε ...αυταναφλέγονται.
Η ειρωνεία είναι ότι η Ελλάδα έχει φάει άπειρα πρόστιμα για τις ανοιχτές χωματερές και τις φωτιές σε αυτές. Από τη στιγμή που οι χωματερές ιδιωτικοποιήθηκαν και ονομάστηκαν ΚΔΑΥ τα πρόστιμα σταμάτησαν. Οι φωτιές όμως όχι
Δεν υπάρχουν σχόλια:
Δημοσίευση σχολίου