Τετάρτη 23 Σεπτεμβρίου 2026
Τραπεζες και Μεγαλοεργολαβοι
ακήρυχτος πόλεμος των ιδιωτικών συμφερόντων, ιδιαίτερα μεταξύ της εταιρείας ΓΕΚ ΤΕΡΝΑ και του κατασκευαστικού ομίλου Aktor έχει φέρει σε δύσκολη θέση την κυβέρνηση και απειλεί τη σταθερότητα του τραπεζικού συστήματος, σύμφωνα με πληροφορίες του Tvxs.
Oι δύο κατασκευαστικοί όμιλοι κονταροχτυπιούνται συστηματικά στους μεγάλους διαγωνισμούς του υπουργείου Υποδομών και Μεταφορών για έργα και ΣΔΙΤ (Συνεργασία Δημόσιου με Iδιωτικό Tομέα) ύψους εκατοντάδων εκατομμυρίων ευρώ.
Το Μέγαρο Μαξίμου δεν μπορεί να ελέγξει τον επιχειρηματικό πόλεμο, που παίρνει νέα τροπή με τη συμμετοχή και εκδοτικών ομίλων.
Η προειδοποίηση του ΔΝΤ
Στα ψιλά φαίνεται πως είχε περάσει, τουλάχιστον για το ευρύ κοινό, η έκθεση του Διεθνούς Νομισματικού Ταμείου τον περασμένο Μάιο, η οποία χτυπούσε καμπανάκι για τη σταθερότητα του ελληνικού τραπεζικού συστήματος.
Ενώ το τελευταίο διάστημα τα ΜΜΕ ασχολούνται με διαρροές του Μαξίμου για το καλάθι της ΔΕΘ και το κόμμα Τσίπρα, ένα μεγάλο τμήμα του επιχειρηματικού κόσμου κύκλωσε την παράγραφο 29 των συμπερασμάτων του διεθνούς οργανισμού.
Εκεί αναφερόταν ότι το 81% των κεφαλαίων ασφαλείας των τραπεζών αντιστοιχεί στην έκθεση τους στους δέκα μεγαλύτερους εταιρικούς οφειλέτες.
Αυτή η υπερσυγκέντρωση χορηγήσεων σε ελάχιστους «ισχυρούς παίκτες» μπορεί να αποδειχθεί προβληματική, σύμφωνα με τραπεζικούς αναλυτές.
Ο λόγος είναι ότι προβλήματα σε έναν ή δύο σημαντικούς πελάτες μπορούν να προκαλέσουν ισχυρούς κραδασμούς στα κεφάλαια των τραπεζών.
Τα «κεφάλαια ασφαλείας» των τραπεζών, γνωστά ως Tier 1 Capital, αποτελούν τον βασικό πυρήνα των εποπτικών κεφαλαίων που διαθέτει μια τράπεζα για να μπορεί να απορροφά ζημιές χωρίς να τίθεται σε κίνδυνο η λειτουργία της.
Στο επίκεντρο η ΓΕΚ ΤΕΡΝΑ
Οι περισσότερες αναφορές που ακολούθησαν συνέδεσαν τόσο την έκθεση του ΔΝΤ όσο και τα σχετικά δημοσιεύματα με τον όμιλο ΓΕΚ ΤΕΡΝΑ του Γιώργου Περιστέρη, χωρίς πάντως το ΔΝΤ να κατονομάζει συγκεκριμένη επιχείρηση.
Δημοσιεύματα που έχουν επεξεργαστεί τις οικονομικές καταστάσεις του Ομίλου για το Α΄ Εξάμηνο του 2026 αναφέρουν ότι τα δάνεια ξεπερνούν τα 6 δισ. ευρώ.
Αν προστεθούν σε αυτά ο δανεισμός για την απόκτηση του ΒΟΑΚ και οι εγγυητικές επιστολές των έργων, η συνολική έκθεση της ΓΕΚ ΤΕΡΝΑ, σύμφωνα με τους ίδιους υπολογισμούς, αγγίζει τα 9,5 δισ. ευρώ, ποσό σχεδόν διπλάσιο της κεφαλαιοποίησης της εταιρείας, η οποία ανέρχεται περίπου στα 5 δισ. ευρώ.
Βουλευτές της αντιπολίτευσης, σε επικοινωνία με το TVXS, υποστηρίζουν ότι ο κατασκευαστικός όμιλος ΓΕΚ ΤΕΡΝΑ οικοδομεί πάνω σε αυτόν τον «υπέρογκο δανεισμό» την επέκτασή του σε δημόσιες συμβάσεις και παραχωρήσεις, θέτοντας, κατά την εκτίμησή τους, σε πιθανό κίνδυνο τη σταθερότητα ολόκληρου του τραπεζικού συστήματος.
Ανησυχία στο Μαξίμου
Το Μαξίμου φέρεται να έχει θορυβηθεί από τις πρόσφατες αποκαλύψεις όσον αφορά τον υπερδανεισμό επιχειρήσεων και, σύμφωνα με πληροφορίες, επιχειρεί να περιορίσει τις σχετικές αναφορές στον Τύπο.
Χθεσινό ρεπορτάζ που δημοσιεύθηκε στις οικονομικές σελίδες της «Καθημερινής», με στοιχεία και πίνακες για τον δανεισμό των μεγαλύτερων εισηγμένων εταιρειών –μεταξύ αυτών και της ΓΕΚ ΤΕΡΝΑ–, πηγαινοερχόταν μεταξύ… αρχείου και τυπογραφείου, σύμφωνα με πληροφορίες.
«Μια επικίνδυνη μάχη διαπλεκόμενων συμφερόντων βρίσκεται σε εξέλιξη, με αποκαλύψεις για τον υπερδανεισμό συγκεκριμένων ομίλων, σχολίασε στο Χ ο πρώην ευρωβουλευτής της ΝΔ Γιώργος Κύρτσος.
«Η μητσοτακική διαπλεκόμενη κερδοσκοπική φούσκα πρόκειται να σκάσει. Αυτό μας λέει ο πόλεμος συμφερόντων που βρίσκεται σε εξέλιξη. Η Ν.Δ. μας χρεοκόπησε μία φορά μέσω του Δημοσίου, τώρα το επιχειρεί ξανά με Μητσοτάκη μέσω των καρτέλ και των ολιγαρχών».
Διαψεύδει η Τράπεζα της Ελλάδος
Στην έκθεση του, το ΔΝΤ δεν κατονομάζει κάποιον από τους μεγάλους ομίλους. Πριν από λίγες ημέρες, ωστόσο, υπήρξαν δημοσιεύματα και ραδιοφωνικές αναφορές σύμφωνα με τις οποίες ο SSM –ο Ενιαίος Εποπτικός Μηχανισμός της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας– φέρεται να έχει στείλει προειδοποίηση προς τον διοικητή της Τράπεζας της Ελλάδος, Γιάννη Στουρνάρα, για συγκεκριμένο όμιλο με δανεισμό που ξεπερνά την κεφαλαιοποίησή του.
Κύκλοι της Τράπεζας της Ελλάδος έσπευσαν να διαψεύσουν τις παραπάνω αναφορές, αφήνοντας να διαρρεύσει ότι «ουδεμία σχέση έχουν με την πραγματικότητα οι αναφορές στον Τύπο περί προβλημάτων που αφορούν δήθεν υπερδανεισμό ορισμένων επιχειρήσεων, επιστολών του SSM».
Οι ίδιοι κύκλοι ανέφεραν ότι «η εποπτεία των χρηματοπιστωτικών ιδρυμάτων, τόσο από τις ευρωπαϊκές όσο και τις ελληνικές αρχές», «ασκείται με τα αυστηρότερα διεθνή πρότυπα και ουδέν πρόβλημα υπάρχει».
Ο Μαρινάκης δείχνει Στουρνάρα και.. 2015
Όταν ρωτήθηκε για όλα τα παραπάνω ο Παύλος Μαρινάκης, αφού δήλωσε αναρμόδιος, επιχείρησε να πετάξει τη μπάλα μεταξύ του Γιάννη Στουρνάρα και του…2015.
«Οι κανόνες είναι σαφείς. Δεν μπορώ να μπω σε αυτή τη λεπτομέρεια γιατί δίνει και δική μου αρμοδιότητα, ούτε της κυβέρνησης με την έννοια της εκπροσώπησης που έχω εγώ.
Είναι σαφές ότι από ένα τραπεζικό σύστημα το οποίο είχε capital controls και μια οικονομία που είχε κλειστό χρηματιστήριο μέσα σε κάτι παραπάνω από δέκα χρόνια, έχουμε φτάσει στον πρόεδρο του Eurogroup, τον Κυριάκο Πιερρακάκη και ένα σταθερό τραπεζικό σύστημα το οποίο κανείς δεν αμφισβητεί, που μέρα με τη μέρα κάνει βήματα μπροστά και αυτό είναι σημαντικό για τις μικρομεσαίες επιχειρήσεις.
Ο ίδιος ο διοικητής της τράπεζας της Ελλάδας με μια σειρά από παρεμβάσεις του έχει τεκμηριώσει αυτά τα δεδομένα που εκεί πέρα αν υπάρχουν σημειακά ζητήματα προφανώς οι αρμόδιοι πρέπει να τα δουν.
Δεν το γνωρίζω και δεν μπορώ να τοποθετήσω επίσης συγκεκριμένα» τόνισε ο κυβερνητικός εκπρόσωπος (Real) όταν ρωτήθηκε για την έκθεση του ΔΝΤ και τους υπερδανεισμούς.
Οι μεγάλοι παίρνουν το 42,9% των δανείων
Η κυβερνητική πολιτική έχει προκαλέσει σοβαρά προβλήματα στη μικρομεσαία επιχειρηματικότητα, η οποία βρίσκεται αντιμέτωπη με μια συστηματική μετατόπιση της χρηματοδότησης υπέρ των ισχυρότερων επιχειρηματικών σχημάτων.
Σύμφωνα με τα στοιχεία της βάσης AnaCredit της Τράπεζας της Ελλάδος, μόλις 701 μεγάλες επιχειρήσεις, οι οποίες αντιστοιχούν στο 1,2% των επιχειρήσεων με τραπεζικό δανεισμό, συγκεντρώνουν το 42,9% των συνολικών επιχειρηματικών δανείων.
Από τον Δεκέμβριο του 2019 έως τον Ιούνιο του 2026, ο αριθμός των μεγάλων επιχειρήσεων που είχαν τραπεζική χρηματοδότηση αυξήθηκε κατά 25,4%, από 559 σε 701, ενώ τα υπόλοιπα των δανείων τους αυξήθηκαν πολύ περισσότερο, κατά 68,4%.
Η Επιτροπή Πισσαρίδη και ο θάνατος του εμποράκου
Η μετατόπιση της χρηματοδότησης προς μεγαλύτερα επιχειρηματικά σχήματα συναντά μια κεντρική κατεύθυνση του «αναπτυξιακού» μοντέλου που περιέγραψε ήδη από το 2020 η Επιτροπή Πισσαρίδη στο πόρισμα της: μεγέθυνση των επιχειρήσεων, οικονομίες κλίμακας, συγχωνεύσεις και συνεργασίες, με στόχο την αύξηση του αριθμού των μεσαίων και μεγάλων επιχειρήσεων.
Οι επικριτές αυτής της κατεύθυνσης, αντιτείνουν ότι η εφαρμογή της οδηγεί στην περαιτέρω συρρίκνωση των «μικρών της αγοράς». Το σχετικό πόρισμα αντιμετωπίστηκε ως «Ευαγγέλιο» από την κυβέρνηση, σύμφωνα με αυτή την κριτική, και οι πολυεπίπεδες επιπτώσεις του έχουν πλέον οδηγήσει στον «αργό θάνατο του εμποράκου».
Τεχνητη Νοημοσυνη(Documento)
Ένα μήνυμα στο X ήταν αρκετό ώστε να ανακινήσει έναν από τους αρχέγονους φόβους του ανθρώπινου είδους. Όταν, στις αρχές του μήνα, ο Τζέικομπ Κόξον, 27χρονος μαθηματικός και σύμβουλος της Anthropic ανακοίνωσε ότι παραιτείται διότι «βλέπει» πως το ΑΙ μπορεί να βάλει ταφόπλακα στην ανθρωπότητα, απλώθηκε πάνω από την υφήλιο ένα κύμα φόβου.
Μία αίσθηση που επικρατούσε επί δεκαετίες εν μέσω Ψυχρού Πολέμου και κορυφώθηκε όταν ΗΠΑ και ΕΣΣΔ έφτασαν τόσες φορές στο «παρά πέντε» μέχρι να πατήσουν το κουμπί. Εκφράστηκε μέσω της μυθοπλασίας με χιλιάδες χολιγουντιανές –και μη– παραγωγές να απεικονίζουν μία ντουζίνα τρόπους με τους οποίους οι άνθρωποι θα εξαφανιστούν: είτε σταδιακά, είτε μονομιάς.
Ο «μπαμπούλας» του ΑΙ δεν μοιάζει με εκείνον που έτρεμαν οι ανυπότακτοι Γαλάτες του Γκοσινί. Δεν πρόκειται να «πέσει» ο «ουρανός» στα κεφάλια μας: αντίθετα, αυτοί που προειδοποιούν για την τεχνητή νοημοσύνη μιλούν για ταχύτατες μεν, αλλά εξελίξεις δομημένες με ακρίβεια… προγραμματισμού.
«Τζογάρουν» και… χακάρουν
Στο περίφημο tweet, o Κόξον κατήγγειλε ότι οι OpenAΙ και η Anthropic «τζογάρουν» με τις ζωές μας. Ως μέλος –για μία πενταετία– της ομάδας ερευνητών της δεύτερης, δεν στράφηκε άμεσα απέναντι στην Τεχνητή Νοημοσύνη, αλλά στον τρόπο με τον οποίον τη διαχειρίζονται (;) οι εταιρείες.
Πριν από την ανάρτηση-σταθμό, καταγράφηκε πλήθος γεγονότων που έδειξε ότι ο πραγματικός έλεγχος του ανθρώπινου παράγοντα πάνω στις εξελιγμένες μορφές του ΑΙ ίσως είναι μικρότερος από όσο διατείνονται. Οι λεγόμενοι AI Agents (bots) που δημιουργούνται «εργαστηριακά» εν είδει δοκιμών, φαίνεται ότι αποκτούν άμεσα «βούληση» και θέτουν σε εφαρμογή σχέδια που μοιάζουν με επεισόδιο του Mr Robot.
«Κλωνοποιούνται» και σβήνουν τα ίχνη τους. Επιχειρούν να παραβιάσουν πρωτόκολλα ασφαλείας των εταιρειών που τα ενεργοποιούν, ακόμα και της ισπανικής Αρχής Προστασίας Δεδομένων. Άλλα δημιουργούν fake πηγές για να στηρίξουν τα «αντεπιχειρήματά τους», ενώ υπήρξαν και αναφορές για επιχείρηση αλλοίωσης στρατιωτικών στόχων. Όλα τα παραπάνω καταγράφηκαν και γνωστοποιήθηκαν από τις ίδιες τις εταιρείες μαζί με την ανησυχητική διαπίστωση ότι στη συντριπτική πλειοψηφία των περιπτώσεων, οι διαχειριστές κατάλαβαν τι συνέβη ή τι πήγε να συμβεί εκ των υστέρων.
Ποιος θα πάρει την ευθύνη;
Συνήθως, η ανάγνωση οποιασδήποτε νέας πληροφορίας σχετικά με την Τεχνητή Νοημοσύνη συνοδεύεται από τα εξής ονόματα: ChatGPT, Open AI, Deep Mind, Anthropic, Σαμ Όλτμαν, Ντάριο Αμοντέι και φυσικά Ίλον Μασκ. «Λέξεις της καρτέλας» που οριοθετούν στα εργαστήρια και στους servers ποιων «τρέχουν» τα πρότζεκτ που –κατά Κόξον και πολλών άλλων– απειλούν να σβήσουν την ανθρωπότητα. Χώρια που πίσω από αυτά στηρίζεται ένα ολόκληρο δίκτυο με data centers που «τραβάνε» αλόγιστα φυσικούς πόρους.
Οδεύοντας σιγά σιγά προς το τέλος της δεκαετίας του ’20, η χρήση, η ανάπτυξη και ο έλεγχος της ΑΙ έχει προ πολλού πάψει να θεωρείται προνόμιο μίας χούφτας «πιονιέρων» του προγραμματισμού. Εκείνοι διαθέτουν «άπλετο» χρόνο στο να στήνουν διαδικτυακά ή μη debates σχετικά με τους κανόνες ηθικής, τις προκλήσεις και το μέλλον, όμως το πρώτο –όπως αποδεικνύεται– μέλημά τους, είναι να εξασφαλίσουν μία «ομπρέλα προστασίας».
Το δικό τους «firewall» δεν περνά μέσα από κάποια γλώσσα προγραμματισμού, αλλά μέσω κρατικών παρεμβάσεων. Όχι γιατί θεωρούν πως τα όποια προβλήματα θα λυθούν πολιτικά, αλλά επειδή αυξάνεται η κοινωνική πίεση για λήψη μέτρων ικανών να αποτρέψουν τα χειρότερα. Και εκεί, το «μπαλάκι» πάει αυτόματα προς τη γραφειοκρατία.
Αρχικά, ούτε ο Τραμπ φαινόταν «ψημένος» στο να πραγματοποιήσει το «αίτημα» 8/10 ψηφοφόρων των Δημοκρατικών και 7/10 των Ρεπουμπλικανών για δημιουργία Ομοσπονδιακής Αρχής Ελέγχου του ΑΙ. Μάλιστα, είχε δηλώσει με το γνωστό του ύφος πως «το ΑΙ χρειάζεται έναν έξυπνο πρόεδρο», υπονοώντας τον εαυτό του. Όμως, επειδή πρώτη φορά ξανασυμβαίνει στην εποχή Τραμπ, οι «εξυπνάδες» αντικαταστάθηκαν με εξαγγελίες για δημιουργία «AI Force», αλλά και η προσέγγιση της Κίνας με την Τεχνητή Νοημοσύνη ψηλά στην ατζέντα των συνομιλιών.
Μέχρι τέλους
Καταλαβαίνει κανείς πως ενώ η συζήτηση άνοιξε με «εσχατολογικούς» όρους, καταλήγει στο αδιέξοδο που φέρνει η ερώτηση σχετικά με το: ποιος ή ποιοι θα κάνουν κουμάντο. Ανταγωνισμοί μεταξύ εταιρειών, με την Anthropic να κατηγορεί την Open AI ότι «δεν λαμβάνει υπόψη τους κανόνες ηθικής», τον Τραμπ να κατηγορεί την Κίνα –γενικά και ειδικά– προτού συνομιλήσει μαζί της, την ώρα που η Ευρώπη προσπαθεί να βγάλει άκρη.
«Πρέπει να αποκτήσουμε τη δική μας ΑΙ και να μην εξαρτώμαστε από τις ΗΠΑ», είπε ορθά κοφτά η Κριστίν Λαγκάρντ, δείχνοντας τον δρόμο. Χώρες όπως η Γαλλία, η Δανία, η Πολωνία και η Τσεχία έχουν δεσμευτεί να διαθέσουν εκατομμύρια ευρώ για δημιουργία «υπερεργοστασίων», μήπως καταφέρουν να κόψουν ένα μικρό κομμάτι από την πίτα των κερδών που μέχρι στιγμής πηγαίνει συστημένα προς τις ΗΠΑ και την Κίνα.